Imię, nazwisko, stopień: dr Agnieszka Szczepaniak-Kroll

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Ośrodek: Ośrodek Etnologii i Antropologii Współczesności

Link do akademia.edu/researchgate/Google scholar/itp. :

ORCID: https://orcid.org/0000-0002-6577-8425

Wykształcenie:

1998 praca magisterska pt. ”Sydonia von Borcke na tle procesów o czary na Pomorzu Zachodnim w XVI i XVIII w.” pod kierunkiem prof. dr. hab. Wojciecha Łysiaka (UAM),  Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej, UAM Poznań (studia etnologiczne 1993-1998).

2008 doktorat:  "Zmiana i trwanie tożsamości etnicznej na przykładzie poznańskich rodzin pochodzenia niemieckiego w okresie XVIII-XX w. Przypadek Bajerleinówi Dittrichów", pod kierunkiem prof. dr hab. Marii Paradowskiej, Instytut Archeoloii i Etnologii PAN.

Zainteresowania badawcze i obszar badań:

-Migracje na obszarze Polski i Europy, współczesne zjawisko transnacjonalizmu

-Migracje pomiędzy RFN i Polską w XX i XXI w. Niemcy w Polsce i Polacy w Niemczech: różne grupy migrantów i ich specyfika, problemy adaptacji, akulturacji, asymilacji, integracji, enkulturacji migrantów

-Zagadnienie sukcesu na emigracji

-Problem aktywności stowarzyszeniowej migrantów

-Polityka etniczna w Polsce i innych krajach UE

-Niemcy w Polsce w ubiegłych stuleciach, relacje polsko-niemieckie w życiu codziennym w  XVIII-XXI w., procesy integracyjne osadników z terenu Niemiec na przestrzeni dziejów

- Poznańscy Bambrzy, rekonstrukcja historii, przyczyny i przebieg integracji i asymilacji, akulturacja, współcześni Bambrzy, renesans grupy, tożsamość jej członków

Wybrane publikacje:

Monografie:

 Szczepaniak-Kroll A. (2010). Tożsamość poznańskich rodzin pochodzenia niemieckiego. Losy Bajerleinów i Dittrichów. Poznań: Wyd. Poznańskie, ISBN 978-83-7177-769-1.

Artykuły w czasopismach:

Szczepaniak-Kroll A. (2000).  Report from a Scientific Visit to Bamberg. Ethnologia Polona”, 21, 131-136.

Szczepaniak-Kroll A. (2001). The Koller Family of Poznań. Ethnologia Polona, 22, 117-131.

Szczepaniak-Kroll A. (2001) Sabat w kulturze ludowej Pomorza, Nasze Pomorze. Rocznik Muzeum Zachodnio- Kaszubskiego w Bytowie 3, 7-15.

Szczepaniak-Kroll  A. (2002). Bamberska rodzina Bajerleinów – jej wkład w historię i kulturę Poznania. Etnografia Polska, XLVI,  1-2, 163-180.

Szczepaniak-Kroll  A. (2002).  The Problem of Emigration from Bamberg to Poland, Russia, and Hungary in the 18th Century, Ethnologia Polona,  23, 85-112.

Szczepaniak-Kroll A. (2003).  The Bayerlein Family of Bamberg and the Bajerlein Family of Poznań. Different Destinies of Two Families of Common Ancestry. Ethnologia Polona,  24,  53-75.

Szczepaniak-Kroll A. (2003). „Kiedy Poznań był niemiecki”.  Życie codzienne w Poznaniu na przełomie XIX i XX w. z perspektywy niemieckiej rodziny Dittrichów. Etnografia Polska, XLVII, 1-2, 149-169.

Szczepaniak-Kroll A. (2004). The Role of the Bambers in the Economic and Cultural Life of Poznań in the 18th Trough the 20th Centuries. Ethnologia Polona, 25, 43-65

Szczepaniak-Kroll A. (2005). Problemy adaptacji Bambrów poznańskich w XVIII w., w świetle materiałów archiwalnych. Lud, LXXXIX, 205-225.

Szczepaniak-Kroll A. (2007).  German Settlers In the Villages of Great Poland In the 16th and 17th Century. Ethnologia Polona,  26,  87-107.

Szczepaniak-Kroll A. (2009). Transnacjonalizm w kontekście polskim na przykładzie środowiska niemieckich biznesmenów w Poznaniu, „Etnografia Polska",  t. LIII, z. 1-2, s. 91-112.

Szczepaniak-Kroll A. (2010 ). Adaptacja niemieckich  transmigrantów w Poznaniu. Etnografia Polska, LIV, 1-2, 131-153.

Szczepaniak-Kroll A. (2010-2011).   German Transmigrants in Poznań – a specific Subject for Ethnological Study. Ethnologia Polona,  30-31, 85-97.

Szczepaniak-Kroll A. (2012). Polacy w Berlinie. Adaptacja, integracja i tożsamość. Przegląd Zachodni, 3, 195-212.

 Szczepaniak-Kroll A. (2012). Polacy w Berlinie – granice i pogranicza. Etnografia Polska, 56,  1-2,  79-102.

Szczepaniak-Kroll A. (2013). Transnarodowa mobilność jako element nowego stylu życia berlińskich Polaków. Journal of Urban Ethnology, 11, 49-60.

Szczepaniak-Kroll A. (2013). Jak świat światem nie będzie Niemiec Polakowi bratem? O rewizji heterostereotypu Niemca i autostereotypu wśród Polaków migrujących do Berlina. Studia Migracyjne –Przegląd Polonijny, 4,  95-117.

Szczepaniak-Kroll  A. (2014). Transkulturowość berlińskich Polaków. Journal of Urban Ethnology, 12,  175-196.

Agnieszka Szczepaniak-Kroll (2014). Skutki niemieckiej polityki dla imigrantów (1945-2013). Etnografia Polska, 58,  1-2,  71-93.

Szczepaniak-Kroll A. (2015), Motywacje Polaków migrujących do Berlina w latach 1980-2012 i ich tło ekonomiczne, społeczne i kulturowe. Przegląd Zachodni,  4 (357),  283-304.

Szczepaniak-Kroll A., Szymoszyn A. (2016). A New Anthropological Project: Poles of Success - Between Emigration and Transnationality: New Aspects of the Polish Diaspora in Western Europe, Ethnologia Polona36,  273-288.

Szczepaniak-Kroll A. (2017). Dawna i współczesna rola polskiego duszpasterstwa w środowisku Polaków w Berlinie. Studia Migracyjne –Przegląd Polonijny,  1., 201-228.

Szczepaniak-Kroll A. (2018). Przeobrażenia stylów życia polskich migrantów mieszkających w Berlinie (1980-2015), Studia Migracyjne -Przegląd Polonijny,, 2 (168),  111-133.

Szczepaniak-Kroll A. (2018). Wpływ transnacjonalizacji Polaków w Berlinie na ich tożsamość. Przegląd Zachodni, 3 (368), 259-273.

Szczepaniak-Kroll A. (2018). Poznańscy Bambrzy, czyli jak zachować tożsamość przez 300 lat? Klio. Czasopismo poświęcone dziejom Polski i powszechnym , 45, 2, 61-84,  DOI http://dx.doi.org/10.12775/KLIO.2018.019I

Szczepaniak-Kroll A. (2018). Sukces na emigracji, czy to możliwe? Przypadek Polaków w Berlinie, Polityka Społeczna 2019, 11/12, 28-34

Szczepaniak-Kroll A. (2019). Bamberska rodzina Muthów - między wsią a miastem. 1788-1978. Kronika Miasta Poznania: Bambrzy  2, 205-228.

Szczepaniak-Kroll A. (2019). Trzysta lat obecności Bambrów w Poznaniu w perspektywie kulturowej i tożsamościowej. Kronika Miasta Poznania: Bambrzy  2,  11-28.

Szczepaniak-Kroll A., Szymoszyn A. (2019). Profesor Maria Paradowska i jej zasługi dla poznańskich Bambrów. Wspomnienia pracowników Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu. Kronika Miasta Poznania: Bambrzy  2,  274-288.

Rozdziały w monografiach zbiorowych:

Szczepaniak A. (1999). Wizerunek Sydonii von Borcke w kulturze dawnych Pomorzan, [w:] V Konferencja Słowińsko-Kaszubska. Materiały z konferencji (red. W. Łysiak), Poznań, 29-35.

Szczepaniak-Kroll A. (2000) Humanistyka a ekologia [w:] Las w kulturze polskiej  (red. W. Łysiak), Poznań, 431-439.

Szczepaniak-Kroll A. (2000) Trzebiatowski proces i egzekucja czarownicy Dorothe Schwarz, [w:] Trzebiatów. Historia i kultura. Poznań, 77-85.

Szczepaniak-Kroll A. (2001) Siły nieczyste w dawnym folklorze okolic Trzebiatowa, [w:] Trzebiatów. Historia i kultura, t. I, Poznań, 163-171.

Szczepaniak-Kroll A. (2001) Procesy o czary w Sławnie i okolicach w XVI-XVIII wieku, [w:] Sławno i ziemia sławieńska. Historia i Kultura, t. II, Sławno, 79-84.

Szczepaniak-Kroll A. (2001) Wizerunek czarownicy w dawnym Księstwie Pomorskim [w:] Życie dawnych Pomorzan, t. I, Bytów – Poznań, 117-125.

Szczepaniak-Kroll A. (2002). Las miejscem działań czarownic, [w:] Las w kulturze polskiej, t. II (red. W. Łysiak), Poznań,  623-629.

Szczepaniak-Kroll A. (2002). Procesy o czary w Sławnie i okolicach w XVI-XVIII w., [w:] Sławno i Ziemia Sławieńska. Historia i Kultura (red. W. Łysiak), Poznań, 79-84.

Szczepaniak-Kroll A. (2002). Pomorskie księgi czarów i zaklęcia czarownic, [w:] Dzieje wsi pomorskiej (I Międzynarodowa Konferencja Naukowa), Dygowo-Szczecin, 57-65.

Szczepaniak-Kroll A. (2003). Postać czarownicy w prasie i literaturze pomorskiej początku XIX w., [w:] Dzieje wsi pomorskiej (II Międzynarodowa Konferencja Naukowa), Dygowo-Szczecin, 111-121.

Szczepaniak-Kroll A. (2003). Problemy tożsamości w niemieckiej rodzinie Wargin, [w:] Czas zmiany, czas trwania. Studia etnologiczne (red. I. Kabzińska et al.), Warszawa, s.233-253.

Szczepaniak-Kroll A. (2013).  Bambrzy-mieszkańcy podpoznańskich wsi. Integracja i tożsamość ( XVIII-XX w.). [w:] Niemcy – historia i kultura (red. S. Sierpowski), Szreniawa: Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego, 14-23.

Szczepaniak-Kroll A. (2014),  German Businessman in Poznań as the Example of Transnational Enviroment. [w:] Middle Grounds, Ambiguous Frontiers and Intercultural Spaces (red. A. Posern-Zieliński, L. Mróz), Poznań: Instytut im. Oskra Kolberga, 11-40.

Szczepaniak-Kroll A. (2019). Bambrzy w krajobrazie Poznania, czyli o tożsamości, jej trwaniu i zmianach. [w:] 300 lat Bambrów w Poznaniu. Wkład małych wspólnot migracyjnych w dziedzictwo kulturowe Polski (red. A. W. Brzezińska, A. Szczepaniak-Kroll, A. Szymoszyn), Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, IAE PAN.

Brzezińska A.W., Szczepaniak-Kroll A., Szymoszyn A. (2019). Wprowadzenie. [w:] 300 lat Bambrów w Poznaniu. Wkład małych wspólnot migracyjnych w dziedzictwo kulturowe Polski (red. A. W. Brzezińska, A. Szczepaniak-Kroll, A. Szymoszyn), Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, IAE PAN.

Szczepaniak-Kroll A., Szymoszyn A. (2019). Profesor Maria Paradowska – inicjatorka renesansu Bambrów w krajobrazie kulturowym Poznania i propagatorka wiedzy o Bambrach. [w:] 300 lat Bambrów w Poznaniu. Wkład małych wspólnot migracyjnych w dziedzictwo kulturowe Polski (red. A. W. Brzezińska, A. Szczepaniak-Kroll, A. Szymoszyn), Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, IAE PAN.

            Redakcje monografii zbiorowych:

A.W. Brzezińska, A. Szczepaniak-Kroll, A. Szymoszyn (red.) (2019). 300 lat Bambrów w Poznaniu. Wkład małych wspólnot migracyjnych w dziedzictwo kulturowe Polski. Poznań: Wydawnictwo Miejskie Posnania, IAE PAN.

Artykuły złożone do druku:

Szczepaniak-Kroll A. (2019, przyjęte do druku). Gaining Social Mobility: Polish Migrants in Berlin 1980-2016. Sprawy  Narodowościowe 51/2019.

Szczepaniak-Kroll A., Szymoszyn A. (2020, złożone).  Success on Emigration in the Statements of Poles from Berlin and London. International Migration Review 54.

Szczepaniak-Kroll A. (2020, złożone). Polacy w Berlinie i Londynie: różne oblicza sukcesu migracyjnego. Ujęcie etic. Journal of Urban Ethnology 18.

Wybrane ukończone projekty:

1/ 2000-2005 badania do pracy doktorskiej w Niemczech na podstawie umowy dwustronnej o współpracy naukowej pomiędzy IAiE PAN i Otto-Friedrich-Universität w Bambergu

2/ 2003-2006 wykonawca grantu KBN 2 HO1H03524, ” Współczesność i przeszłość potomków osadników z Bambergu”, pod kierownictwem prof. dr hab. Marii Paradowskiej.

Efektem prac badawczych prowadzonych w obydwu projektach była praca doktorska, opublikowana w formie monografii pt. „Tożsamość poznańskich rodzin pochodzenia niemieckiego. Losy Bajerleinów i Dittrichów”. Wyd. Poznańskie, ISBN 978-83-7177-769-1. Powstał również cykl artykułów.

3/ 2009-2012 kierownik grantu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego: „Transnarodowość w kontekście polsko-niemieckim. Niemcy w Poznaniu i Polacy w Berlinie” NN 109 2174 36.

W rezultacie grantu powstał maszynopis monografii Polacy w Berlinie (1980–2015). Między integracją a zachowaniem tożsamości” (planowane wydanie 2019/2020 r.). Ukazał się  także cykl artykułów.

4/ 2013 - 2015 wykonawca grantu pt. „Społeczno-kulturowa  identyfikacja cudzoziemców w Polsce”, pod kierownictwem dr hab. Jacka Schmidta (UAM Poznań); jednostka finansująca: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju Konsorcjum Naukowo-Informatyczne MED. CORE i UAM.

A. Szczepaniak-Kroll brała udział w realizacji części projektu, której celem było przygotowanie jednostek szkoleniowych z zakresu  problematyki społeczno-kulturowej w sferze migracji, przeznaczonych do wdrażania przez edukatorów prowadzących szkolenia zawodowe w środowisku urzędników zajmujących się migracjami i migrantami.

5/ 2015-2018 główny wykonawca w grancie „Polacy sukcesu – między emigracją a transnarodowością: nowe oblicze polskiej diaspory w Europie Zachodniej” - umowa nr. UMO-2014/13/B/HS3/04927 z dnia 02.03.2015 r.

W finale projektu przygotowywana jest trzytomowa monografia w oparciu o badania jakościowe przeprowadzone w Niemczech, Anglii, Irlandii, Szwecji i Norwegii, przez pięcioosobowy zespół etnologów z IAiE PAN w Poznaniu, Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UAM w Poznaniu oraz  Katedry Etnologii UMK w Toruniu. Powstało także kilka artykułów (patrz punkt artykuły w czasopismach).

Nagrody i stypendia:

1998: stypendium naukowe w Wiedniu ( projekt „Tempus"), badania do pracy magisterskiej nad procesami czarownic na obszarze Europy.

2013: Brązowy Krzyż Zasługi.

2019: Medal Towarzystwa Bambrów Poznańskich za wkład w popularyzację wiedzy o Bambrach.

Członkostwo w organizacjach:

CeBaM- Centrum Badań Migracyjnych

PTL- Polskie Towarzystwo Ludoznawcze

Inne:

Uczestniczka i współorganizatorka wielu konferencji naukowych. Popularyzatorka wiedzy o Bambrach.

W latach 2010-2011 – wykładowczyni na Uniwersytecie M. Kopernika w Toruniu.